باسمه تعالی
دکتر محمود فرهودی
استاد بیماریهای داخلی دانشگاه علوم پزشکی مشهد
متولد مهرماه سال 1317
شهرستان ساری
ورود به دانشکده پزشکی در سال 1337
عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد
ازتاریخ 31/4/1372 استاد بیماریهای داخلی دانشگاه علوم پزشکی مشهد
سال 1375 بعنوان یکی از اساتید نمونه دانشگاههای علوم پزشکی کشور
مختصری از شرح حال زندگی علمی واجتماعی استاد دکتر محمود فرهودی
برادر آقای دکتر محمود فرهودی ، متولد مهرماه سال 1317 در شهرستان ساری ، مازندران بوده واز طریق کنکور پزشکی در سال 1337 وارد دانشکده پزشکی مشهد شدند، وبواسطه زمینه قبلی خانوادگی از همان سالهای اولیه تحصیلی با نهضتهای اجتماعی آشنا ودر مبارزات دانشجوئی بر علیه رژیم ستم شاهی مخصوصاٌ در برگزاری مراسم سالروز 16 آذر شرکت و سخنرانی داشته که آن مراسم بمناسبت شهید شدن سه نفر از دانشجویان دانشکده فنی دانشگاه تهران در سال 1334 در تظاهرات دانشگاهی برعلیه ورود نیکسون معاون رئیس جمهور وقت امریکا ( ایزنهاور ) به ایران وبرعلیه انعقاد قرار داد کنسرسیوم نفت توسط رژیم شاه بود که نقض کننده " قانون ملی شدن صنعت نفت " بود که درادامه نهضت ملی شدن صنعت نفت در ایران به رهبری مرحوم دکتر محمد مصدق و آیت ا.... کاشانی حاصل شده بود ، بدینجهت توسط ساواک رژیم شاه در مشهد تحت پیگرد قرار گرفته بودند ، واز سال سوم وچهارم دانشجوئی زندانهای رژیم شاه را تجربه کرده ودر سال 1342 که نهضت امام خمینی ( قدس سره ) درایران با همدلی مردم با آن رهبر گرانقدر آغاز شده بود ، ایشان را نیز دستگیر نموده و دستبند زده از مشهد به تهران برده و درزندان : "قزل قلعه " و " کمیته شهربانی تهران " مدتی زندانی بودند ، در زندان کمیته شهربانی تهران همراه با دانشجویان معترض از دانشگاه تهران ودانشجویانی از مشهد ، مدت پنج شبانه روز اعتصاب غذا داشتنندکه به عنوان اعتراض به شرایط بد زندان بود واینکه چون زندانی سیاسی هستند باید از حقوق مربوطه برخوردار باشند. از آن به بعددر فواصل زمانی مختلف به بهانه های گوناگون ایشان را نیز بازداشت می نمودند ویا مورد تهدید قرار می دادند، ازجمله در جریان جشنهای باصطلاح دوهزاروپانصد ساله شاهنشاهی وغیره ............
بهرحال آن زمان ها سپری گردید ولطف الهی سبب شد که پس از گذرانیدن دوره سربازی در روستاهای اطراف بیرجند که مناطق بیابانی وسیعی بود ، در رشته تخصصی داخلی درمشهد ، پس از چند وچونهای زیادی که پیش آمده بود ، سرانجام پذیرفته شدند ودر سالهای تحصیل تخصصی با اساتید بزرگوار مخصوصاً آقای دکتر ابراهیم آریان ومرحوم دکتر حسن شهیدی آشنا شده وبواسطه فعالیتهای علمی مورد حمایت معنوی آنها قرار گرفته و با توصیه آنها به دانشگاه واحتیاجی که وجود داشت در سال آخر آسیستانی به عنوان مربی نیز پذیرفته شدند و " بیمارستان منتصریه " را که محل کار وتحصیل در سالهای اولیه تخصصی و حدود چهل تخت برای بیماران مختلف داخلی داشت، بعد از ظهر ها وشبها با همکاری انترن های مربوطه کشیک، به تنهائی اداره می نمودند ودر حین تدریس به دانشجویان بر بالین بیماران در مورد مسائل سیاسی روز مرتبط با رژيم ستم شاهی و وابستگی آن به امپریالیزم وصهیونیسم آگاهی می دادند ، به نحوی که انتشار اخبار آن سبب شده بود، آن بیمارستان بنام " بیمارستان ملت " نام بگیرد ، بدینجهت ساواک با ادامه تحصیل در دانشگاه و حضور در بیمارستان با دید شک می نگریست ومخصوصاً از اوایل سال 50 بواسطه حوادث و مصائب مرتبط با جریان انقلاب که خانواده ایشان را نیز در مازندران بطور کامل فراگرفته بود ، ورود و خروج ازمنزل و بیمارستان بطور پیوسته تحت نظرمامورین ساواک قرار گرفته بود، با این احتمال که ممکنست ایشان با شبکه ها و گروه های مبارزاتی بر علیه رژیم شاه مرتبط باشند و آنها بدین طریق آن شبکه ها را کشف وسرکوب کنند .
آشنائی و دوستی ایشان با استاد محمد تقی شریعتی پدر مرحوم دکترعلی شریعتی وشرکت در جلسات تفسیر قر آن ونهج البلاغه آن بزرگوارکه همه هفته در محل " کانون نشر حقایق اسلامی " برگزار می شد ، سبب استحکام پایه های اعتقادی اسلامی اینجانب نیز گردید .
در دوره آسیستانی در امتحان E.C.F.M.G امریکا قبول شدندولی هدف خارج شدن از ایران وفاصله گرفتن از جریان شکل گیری انقلاب نبود ، بلکه این بود که ا گر روزی مجبور به خروج از میهن بطور موقت شوند ، محلی برای ادامه تحصیل تخصصی داشته باشند. بعد از گرفتن تخصص در سال 1351ساواک ایشان را که در آن موقع در دانشگاه تدریس نیز می نمودند ، از دانشگاه اخراج نمود ، اما با اعتراض پیاپی وتظاهرات دانشجوئی که مرتبط با جریانات سیاسی وملی آن زمان بود ، سبب شد که با ادامه حضور در بیمارستان امام رضا (ع ) موافقت نماید اما از تدریس به دانشجویان منع شده بودند .
د رجریان اوج گیری تدریجی نهضت علاوه با استاد محمد تقی شریعتی با آیت ا.... خامنه ای رهبر معظم کنونی انقلاب نیز آشنا شدند که به منزل استاد محمد تقی شریعتی رفت و آمد نموده وجلساتی داشتند واین آشنائی در جریان نهضت اسلامی ایران به رهبری امام امت خمینی بت شکن ( رحمت الله علیه ) ادامه پیدا کرد وعمق گرفت .
د رجریان هجوم غیر مترقبه وبدون دلیل مشخص مزدوران چماق به دست رژیم شاهنشاهی به بیمارستان امام رضا ( ع ) وحمله به بخش اطفال وداخلی آن در 23 آذرماه 1357 که منجر به کشته شدن کودک شیرخواری دراثر پرتاب سنگ وآجر مزدوران چماق بدست در روی تخت بیمارستان گردید و باخبر شدن مردم و مراجع مذهبی از آن هجوم ددمنشانه ، سیل جمعیت از مراکز تجمع مردم که عموماً حسینیه ها ومنازل مراجع مذهبی بود، برای حمایت از بیماران وکارکنان وپزشکان بطرف بیمارستان روانه شدند، در داخل بیمارستان درگیری مردم با مزدوران چماق بدست که مورد حمایت ارتش بودند اوج گرفت ودراثر تیر اندازی نظامیان شاه یکی از افرادی که برا ی حمایت بیمار ان وکارکنان وپزشکان به بیمارستان آمده بود بنام " محمد منفرد " شهید شد و دانشجوی پزشکی بنام آقا ی دهقان استخوانهای پایش شکست ونیزاصابت تیر به یکی از کارکنان بیمارستان بنام آقای کاظم برجسته استخوان دستش را شکست وموجب مجروح شدن تعداد دیگر ی از مردم نیز گردیده بود . این واقعه سبب تحصن دوهفته ای مراجع مذهبی ومردم در بیمارستان گردید ودر آن مدت حدود یکمیلیون نفر از شهرهای مختلف خراسان از آثار جنایات مزدوران رژیم شاه درگلوله باران درو دیواربخش داخلی و اطفال بیمارستان امام رضا (ع ) بازدید نمودند وخشم وتنفر آنها نسبت به رژیم شاهنشاهی افزایش یافت وزمینه عمق گیری روند انقلاب در خراسان وفروریزی ابهت رژیم شاه در اذهان مردم فراهم گردید. در آن مدت تحصن دو هفته ای با آیت ا......خامنه ای و شهید هاشمی نژاد هر شب جلسه مشترکی داشتند وبر نامه های انقلابی روز بعد وسخنرانان را تعیین می نمودیم و خود نیز درانجام سخنرانی مشارکت داشتند.
پس از فرار شاه از ایران ودر جریان تشریف فرمائی حضرت امام خمینی ( رحمت الله علیه ) از پاریس به میهن ومخالفت دولت مزدور بختیار از آمدن آن حضرت به ایران که منجر به تحصن مبلغین ومراجع مذهبی در اوایل بهمن ماه 1357 د رمسجد دانشگاه تهران شد ه بود ، ایشان نیز در معیت آیت ا..... خامنه ای ، در آن تحصن حضور داشته وسخنرانی برعلیه رژیم سلطنتی وبختیار مزدور داشتند . در آنجا با شهید آیت ا..... مطهری ، مرحوم آیت ا.....طالقانی ، شهید آیت ا....... بهشتی وبسیاری دیگر از بزرگان انقلاب اسلامی ودلدادگان به قائد عظیم الشان وبنیان گذار جمهوری اسلامی ایران ورهبر گرانقدر انقلاب امام خمینی ( رحمت الله علیه ) از نزدیک آشنا شدند . د رهنگام تشریف فرمائی حضرت امام به ایران ایشان نیز از مدعوین در فرودگاه مهرآباد تهران بودند . هنگام سخنرانی معروف حضرت امام بر علیه دولت مزدور بختیار واز جمله بیان مفهومی اینکه" من بواسطه این که ملت مرا قبول دارد توی دهان این دولت می زنم من دولت تشکیل می دهم "مانند توده های میلیونی مردم حضور داشتند.
همچنین در مدرسه رفاه وعلوی که حضرت امام در روزهای اول تشریف فرمائی در آنجا اقامت داشتند بعنوان پزشک کشیک مقیم بودند و زمانی که گروههائی از نیروی هوائی به انقلاب پیوسته وا زمقابل حضرت امام درآن مدرسه رژه می رفتند درآن محل افتخار حضور داشتند . همچنین نماز صبح را به آن حضرت اقتدا می نمودند .
بعد از شروع جنگ تحمیلی توسط رژیم بعث عراقی وصدام در 31 شهریور 1359 بر علیه ایران اسلامی ، جزو اولین گروه پزشکان داوطلب اعزام به جبهه بوده که پانزده روز بعد از شروع جنگ در جبهه آبادان حضور داشته وحدود دوماه در بیمارستان طالقانی آبادان انجام وظیفه نموده ودرجریان سقوط خرمشهر وحوادث بسیار دردناک آن زمان وحمل اجساد شهدا ومجروحین از خرمشهر به آبادان، بسهم خود کمک پزشکی نموده واز ایثار گری برادران رزمنده و فداکاری گروه پزشکی که برای کمک به برادران رزمنده ومجروحشان گوئی خواب را برخود حرام نموده بودند وفعالیت مداوم 24 ساعته پزشکی داشتند ، درسهائی فراموش نشدنی آموختند .
در سال 1360 با وجود مسئولیت سرپرستی بیمارستان امام رضا (ع ) مشهد بواسطه ضرورت مدت پنج ماه بطور تمام وقت (بجز روزهای پنجشنبه وجمعه ) بعنوان عضو گروه پزشکی ستاد انقلاب فرهنگی در تهران بودند . آقای دکتر سید حسین فتاحی از مشهد و آقای دکتر سلیمی خلیق از تبریز وآقای دکترمعین از اصفهان نیز حضو رداشتند
در سال 1360 همراه اعضاء گروه پزشکی ستاد انقلاب فرهنگی ودر سال 61 همراه با تولیت محترم آستان قدس رضوی جناب آقای طبسی خدمت حضرت امام در اطاق کوچک محل اقامت شان در جماران رسیدند و موفق به بوسیدن دست آن رادمرد الهی شدند که به آن بوسه افتخار می کنند که آقای دکترمحمد مهدی اعتمادی استاد بیماریهای اعصاب دانشگاه علوم پزشکی مشهد نیز حضور داشتند.
ود رمحضر آن حضرت با استناد به آیاتی از سوره مبارکه " نحل " وداستان حضرت ابراهیم ، سخنانی در تجلیل از آن رادمرد الهی داشتند که مورد توجه قرار گرفت .
در سال 63 از طریق سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به لبنان اعزام شده وبیش از یکماه ونیم در بیمارستان شهر مسلمان نشین بعلبک که هنوز مورد تهاجم صهیونیستها بود انجام وظیفه پزشکی نمودند .
در سال 1366 در جریان محاصره و کشتار بیش از 400 نفر از زائران ایرانی بیت الله الحرام که با پرتاب گلوله های حاوی گاز شیمیائی وتیر اندازی مستقیم مزدوران ارتشی صعودی به برادران وخواهران اسلامی مان در مکه معظمه همراه بود ، در صحنه درگیری حضور داشتند وبه برادران و خواهران مجروح کمک پزشکی می نمودندوخود نیز مورد تهدید بودند . که حضرت امام در مفهوم پیامی بلند ، آن حمله ددمنشانه را ننگی ابدی برای رژیم صعودی و تاوان نه شرقی ، نه غربی واستقلال خواهی مان دانسته اند .
دراوایل سال 1367 قبل از پذیرش قطعنامه مربوط به جنگ تحمیلی مجدداً به جبهه جنگ بطور داوطلبانه نیز اعزام شده ودر بیمارستان حسین آباد اهواز که با خط مقدم درگیری فاصله کمی داشت انجام وظیفه پزشکی نمودند .
- اما کارهای علمی : در سال 1363 به درجه دانشیاری ودرتاریخ 31/4/1372 به مقام استادی بیماریهای داخلی دانشگاه علوم پزشکی مشهد نائل آمدند .
- درسال 1375 بعنوان یکی از اساتید نمونه دانشگاههای علوم پزشکی کشور در جشن واره خوارزمی معرفی شدند .
تالیف کتاب:1- " سوختگی در اثر گرما وآتش ومسمومیت وسوختگی در اثر بمبهای شیمیائی وگازها ی جنگی" ، که کتاب مستند علمی وتجربی در مورد سوختگی وگازهای جنگی بوده و بعد از چاپ در فروردین 1365 بیش از 2500 نسخه آن به دانشگاههای مختلف کشور ومراکز درمانی جبهه جنگ تحمیلی برای آگاهی بیشتر در مورد چگونگی درمان عوارض بمبهای شیمیائی ارسال گردید ، که توسط جهاد دانشگاهی دانشگاه علوم پزشکی مشهد جاپ شده بود . این کتاب در سال 1389 با همکاری آقای دکتر مجتبی طبرستانی استاد خون شناسی آزمایشکاهی تجدید نظر کامل گردید و توسط دانشگاه علوم پزشکی مشهد در دو جلد و بیش از 900 صفحه در 2000 نسخه چاپ گردید که حاوی کلیه تجربیات مراکز دانشگاهی و درمانی کشور نیز در این زمینه میباشد.
2- نگارش اولین فصل کتاب " مجموعه مقالات صاحب نظران " در زمینه اخلاق پزشکی ،تحت عنوان " تفاوت بنیانی مفهوم اخلاق در اسلام ومکتبهای دیگر وجایگاه اخلاق پزشکی " منتشر ه توسط معاونت محترم آموزشی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی در سال 1369
3- بیش از 45 مقاله تحقیقی وگزارش مورد در زمینه های مختلف از جمله :
-سرطان مری وبررسی آماری حداقل بروز سالیانه (MINIMAL INCIDENCE ) آن در خراسان ،مجله دانشکده پزشکی مشهد زمستان 1373
- " تحقیقی پیرامون تاثیر سولفور موستارد د راعضاء مختلف 466 رزمنده ایرانی "، به اتفاق آقایان دکتر طبرستانی ودکتر بلالی . مجله دانشکده پزشکی مشهد شماره 41 و 42 پائیز و زمستان 1371 صفحه 5 تا 24
- سه مقاله مشترک به زبان انگلیسی :
الف- یکی تحت عنوان گزارش ( نمای بالینی و آسیب شناسی ) سه مورد کشنده در اثر مسمومیت با گازهای جنگی در رزمندگان ایرانی Report of Three Fatal Cases of war Gas poisoning : " ارائه شده در دومین کنگره بین المللی مواد بیولوژیک شیمیائی " گنت بلژیک " سال 1365 ( July 1986 ) با همکاری آقایان دکتر بلالی ودکتر پنجوانی
ب- یافته های "هماتولوژیک مسمومیت با سولفورموستارد"،در رزمندگان ایرانی :" Hematological Findings of sulphur mustard poisoning in IRANIN Combatants " مجله پزشکی جمهوری اسلامی ایران شماره 3 سال 1369 نویسندگان : دکتر طبرستانی ، دکتر بلالی ، دکتر فرهودی
ج – مقاله ای تحت عنوان : علت ریوی مرگ در اثر عوامل شیمیایئ جنگی ، تجربه حلبچه
Pulmonary Cause of Death From Chemical Warfare Agent: the Halabbche
Experience. M .Kashmiri F.R.C.P M..farhoudi .MD
نویسندگان دکتر کشمیری و دکتر فرهودی ، که در هفد همین کنگره بیماریهای ریه در بوستون آمریکا توسط آقای دکتر کشمیری ارائه گردید و خلاصه آن در مجموعه مقالات کنگره چاپ شده است که از سوم اکتبر تا سوم نوامبر 1989 در آن کشور برگزار شده بود .
بررسی نمای بالینی و آسیب شناسی 62 مورد بیوپسی کلیه از راه پوست ، منتشره ودر مجله دانشکده پزشکی مشهد.
بررسی نمای بالینی وآزمایشگاهی 864 بیمار مبتلا به بیماری کلیوی بستری در بخش داخلی بیمارستان امام رضا (ع ) ،مجله دانشکده پزشکی
سه مقاله تحقیقی در مورد لاپاراسکوپی های انجام شده با بیحسی موضعی و بدون بیهوشی عمومی توسط آقای دکتر فرهودی که بیش از پانصد مورد بوده است در سالهای 54 ، 58 و 80 از جمله مقاله : " ارزش لاپاراسکپی در تشخیص پریتونیت سلی و افتراق آن از سایر بیماریهای کبد وپریتوان " منتشرشده در مجله دانشکده پزشکی مشهد زمستان 1380
بررسی آندوسکپیک دستگاه گوارش فوقانی ، گزارش 4168 مورد آن ، مجله دانشکده پزشکی مشهد بهار 1382 ( مقاله اول )
دبیرو عضو هیئت علمی و اجرائی اولین کنگره گازهای شیمیائی جنگی در ایران که از 23 تا 26 خرداد ماه 1367 در دانشگاه علوم پزشکی مشهد برگزار شد وارائه هفت مقاله مشترک ، که برگزاری آن کنگره در دانشگاه علوم پزشکی مشهد ونتایج حاصله از آن مورد ارزیابی و تشویق کتبی دبیر محترم ستاد انقلاب فرهنگی به نمایندگی از طرف آن ستاد قرار گرفته بود .
عضو هیئت علمی و اجرائی کنگره سراسری سل در دانشگاه علوم پزشکی مشهد و ارائه مقاله وسخنرانی در باره مواردمشاهده شده پریتونیت توبرکولوز از بین پریتونوسکوپی های انجام شده .
عضو هیئت علمی "کنگره بین المللی تاریخ پزشکی در اسلام وایران " وارائه مقاله ای تحت عنوان : " استنباطی از مفهوم " مرض وشفا ء " در قران مجید " .
همچنین چند مقاله تحت عنوان " تشخیص بالینی گام به گام " در زمینه بیماریهای مختلف و نیز مقاله در مورد " سندروم روده کوتاه وموارد مشاهده شده " در مجله دانشکده پزشکی مشهد .
همچنین مشارکت در تدوین مقاله" عوارض و طول مدت باز بودن شنت های پورتوسیستمیک در بیماران مزمن کبدی "، مجله دانشکده پزشکی مشهد پائیز 86 که برای پیشگیری از عود خونریزی در بیمارانی انجام شده بوده که سابقه اغمای کبدی نداشته و ضایعه فعال کبدی در موقع جراحی شنت اسپلنورنال نداشتند ، چاپ شده درمجله دانشکده پزشکی مشهد پائیز 86
مشارکت در تدوین مقاله گزارش : " فامیلی ایرانی با ویژه گیهای کوتیس لاکسا و سندروم اهلر دانلوس کلاسیک ،فصل نامه بیماریهای پوست ایران 1385 "
همچنین در این مدت حدود 500مورد بیوپسی سوزنی کبد از طریق پوست و یا ازطریق پریتونئوسکپی برای تشخیص نهائی بیماریهای طول کشیده کبد انجام دادند و نیز موارد متعددی کلونوسکپی تشخیصی در بیماران گوارشی ، همچنین 65 مورد برونکوسکپی انجام داده اند .
واما مسئولیت اداری : رئیس بیمارستان امام رضا (ع ) از 1359- تا 1363 بمدت چهار سال
معاون پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از تاریخ 8/9/65 تا تاریخ 10/10/69
.
واکنون نیز از مدرسین دانشگاه در زمینه بیماریهای گوارشی ، بیماریهای کلیه و اخلاق پزشکی می باشند .
ایشان با توجه به اینکه در تمام مدت خدمت دانشگاهی مطب خصوصی نداشته وتمام وقت در خدمت دانشگاه واهداف آموزشی آن بوده و می باشند و علاوه بر حضور فعال در صبحها که معمولاً از 8 تا 2 بعد از ظهر می باشد ، هرشب از حدود ساعت 9 تا 12 ویا 10 تا 1 بامداد، بیماران بدحال بخش و مخصوصاً اورژانس داخلی را همراه با انترنها وآسیستانهای محترم کشیک معاینه نموده و در موارد ضرور ی دستورات اورژانس پزشکی داده می شود و این حضور شبانه در بیمارستان و بخش اورژانس و آموزش به دانشجویان بر بالین بیماران ورسیدگی بیشتر به بیماران بدحال که درنجات جان آنها موثر است، بصورت وظیفه همیشگی ایشان در طول سالیان خدمت بجز در موارد استثناءو ماموریت های دانشگاهی در آمده است ،
و با توجه به مصوبه مشروط ستادانقلاب فرهنگی در سال
1381 و مخصوصاٌ با توجه به فرمایشات رهبر معظم انقلاب حضر ت آیت ا... خامنه ای در جمع اساتید دانشگاه علوم پزشکی مشهد و دانشگاه فردوسی در تاریخ 25/2/86 که ازجمله بیان فرمودند :
" من تایید می کنم که ما بایستی اساتید استخوان دار وقدیمی قوی و با ارزش را با اصرار در دانشگاه حفظ کنیم ، در کنار این موکداً عرض می کنم که بایستی از اساتید جوان و پر انگیزه هم استفاده شود و وارد بشوند ......"
آقای دکتر محمود فرهودی با بیش از سی سال خدمت صادقانه ، ادامه حضور افتخار آمیز و فعال در دانشگاه علوم پزشکی مشهد دارند.
باآرزوی توفیق مداوم الهی برای همه خدمتگزاران میهن اسلامی .